محمد بن عبد الله بن عبيد الله بن محمود
52
تحفه خانى ( فارسى )
تخم معصفر يا بادام كه موجب تليين طبيعت و اجابت است . [ 20 ] مقاله در بيان فصول اربعه اما فصل بهار كه مسمّى بربيعست در اول او مبادرت بفصد بايد كرد ابدانى كه ايشان دمويت ظاهر باشد به قدر قوت بدن نباشد و در غلبه ساير اخلاط ديگر اگر ظاهر تدبير بملين و مسهل مناسب خلط موجود موجب مرض بايد كرد با ملاحظه قانون علاج اما از طريق صواب دور نباشد و مراعات اين قانون از عادات و سن و تدبير سابق و غير ذالك از شروط قانون استفراغ كه در محلش مبيّن است و هجران حميه از هرچه موجب حرارت باشد و اختيار مطيفات حرارت از اغذيه و اشربه و اما در فصل تابستان نقصان از اغذيه و اشربه بايد كرد و ترك رياضت خصوصا رياضت شاقه و اختيار استراحت به زير سايه و آرام و قرار و آن را كه قى به سهولت ميسّر باشد درين فصل است خصوصا اصحاب صفرا و بلغم را و اما تيرماه كه خريف است حميه و هجران از مجففات و ترك جماع و آب سرد و ريختن بر سر و خوردن و خواب در امكنه بارده و بوقت امتلا از طعام درين فصل ترك مذكور است به قدر امكان اولى است و نگاه داشت از حرارت ميان روز پيشين اين فصل و از سردى اوّل روز اين فصل و كشف سر در شبهاى او موجب نزلات و زكامها واجبست و حذر از مبالغه در خوردن فواكه كه موجب عفونت در اخلاط است و اين عفونت موجب حدوث و حصول امراض عفنى است واجب و لازم است و در اوايل اين فعل مشتعل باستفراغ خلط موجب مرض بايد شد اگر شخص محتاج باستفراغ باشد و اين استفراغ بمسهل اولى است و اگرچه عند الاطبا